Çağlaya'nın tarihi:
Kesin olarak bilinmemekle beraber. Çağlayan'ın eski adı Çat'dır. Kasabanın yaylasından gelen ve Dere kasabasından geçen Çarşamba çayının birkaç küçük dereciğin, şimdiki kasabanın bulunduğu yerle çatışması ile oluşmuştur. 500-600 yıllık bir maziye sahip olan çağlayan 1975'de belediyelik olmuş, Çat ismi yerini Çağlayan'a bırakmıştır.

Eski eserler:
Selçuklular zamanından yapıldığı tahmin edilen Çarşamba çayı üzerinde bir kemer köprü vardır.

Coğrafi durumu:
Kasaba Toros dağlarının kuzey eteklerinde kurulmuş olup, dağlık bir yapıya sahiptir. İklimi Orta Anadolu da hüküm süren karasal iklimdir. Yazları sıcak ve kurak , kışları soğuk ve yağışlıdır. Akarsu olarak kasabanın ortasından geçen Çarşamba çayı vardır. Bozkır ilçesine 5 km. Dere kasabasına ise 3 km. Konya iline ise 123 km. uzaklıktadır. Çat, Ahmetli, Karaağaç ve Ömerli mahallelerinden oluşmaktadır.

Nüfusu:
Önceki yıllarda hızlı bir nüfus artışı görülmekte iken, son yıllarda kasaba nüfusunda artış görülmemektedir.Bunun en büyük sebepleri ise aile planlaması ve büyük şehirlere göçtür.

Ekonomi:
Kasaba içerisinde tarıma elverişli arazi çok azdır.Çarşamba çayı çevresinde bahçecilik ve elmacılık yapılmaktadır. Sulama tesisi yoktur. Eski zamanlarda halıcılıkla uğraşırlardı. 1970'li yıllarda çat halıları çevre köy kasaba ve il de satılmaktaydı.1971 yılında halıcılık ve tüketim alanında faaliyetlerini sürdürmekteydi. Bıçakcılık , topraktan testi ve çömlek işleriyle uğraşırlardı; ama zamanımızda bu işle uğraşanlar yok denecek kadar azdır. Arıcılık ise yeni iş sahası olma yolundadır.